Aleksander Wołos

Z LEKSYKON KULTURY WARMII I MAZUR
Źródło: [1]
Olsztyński zamek w parku nad Łyną na jednym z pasteli.
Źródło: [2]
Rysunek satyryczny z 1995 r.
Źródło: Szalkiewicz Wojciech Krzysztof, Kandydat. Jak wygrać wybory, Olsztyn, Edytor Wers, 2002, s. 44.

(1934-2014) – pracownik naukowo-dydaktyczny, malarz, grafik, rzeźbiarz, rysownik, karykaturzysta

Biografia

Urodził się 12 sierpnia 1934 r. w Hołownie. W latach 1953-1960 studiował na Wydziale Zootechnicznym Wyższej Szkoły Rolniczej w Olsztynie. Następnie podjął tam pracę i w 1968 r. uzyskał stopień doktora, a w 1980 r. doktora habilitowanego z zakresu nauk przyrodniczych (biochemia zwierząt). Mieszkał w Olsztynie. Zmarł 6 listopada 2014 r.

Dr Janusz Hosaja (pastel)
źródło: Aleksander Wołos,Pastelowy humor (Edytor Wers, Olsztyn 2002)

Działalność

W latach 1959-1968 pracował jako asystent w Katedrze Biochemii Zwierząt Wyższej Szkoły Rolniczej, a następnie Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie. Po uzyskaniu doktoratu do 1982 r. zajmował na uczelni stanowisko adiunkta. Był również członkiem Rady Instytutu Fizjologii i Biochemii Zwierząt, a także Polskiego Towarzystwa Biochemicznego, Związku Nauczycielstwa Polskiego (społeczny inspektor pracy, przewodniczący Komisji Kulturalno-Oświatowej), NSZZ "Solidarność" (członek Komitetu Redakcyjnego „Solidarność Kortowska”), Stowarzyszenia Społeczno-Kulturalnego „Pojezierze” (sekretarz, prezes Oddziału Olsztyńskiego, członek Zarządu Głównego).

Jaruzelski i Wałęsa (rysunek)
źródło: Aleksander Wołos, Karykatury bez cenzury (Wydawnictwo ART,Olsztyn 1990)
Zaproszenie na spotkanie autorskie
Źródło: Archiwum Andrzeja Cieślaka

Źródło: Archiwum Andrzeja Cieślaka

Twórczość

Uprawiał malarstwo, grafikę, rzeźbę oraz rysunek satyryczny. Od 1955 r. jego rysunki ukazywały się w prasie regionalnej („Gazeta Olsztyńska”, „Nasza Wieś”, „Panorama Północy”, „Posłaniec Warmiński”, „Warmia i Mazury”), w tygodnikach ogólnopolskich „Karuzela”, „Polityka”, „Szpilki”, „Wprost”), a także w prasie niemieckiej („Kontraste”, „Eulenspiegel”, „Pardon”) i jugosłowiańskiej („Osten”) oraz wielu wydawnictwach książkowych. Był autorem ponad 100 projektów okładek do książek (głównie podręczników i skryptów). Opublikował cztery zbiorki rysunków satyrycznych oraz trzy albumy malarstwa pastelowego:

  • Pastelowy humor (2002)
  • Głowy i główki (2004)
  • Akweny (2006)

Wystawy

Artysta miał w swoim dorobku 63 wystaw indywidualnych i udział w 152 wystawach zbiorowych, w tym 64 międzynarodowych. Jego liczne prace znajdują się m.in. w Muzeum Karykatury w Warszawie, Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie oraz w zbiorach prywatnych.

Nagrody i odznaczenia

Za działalność naukową i artystyczną był wielokrotnie nagradzany. Otrzymał m.in.:

  • Odznakę „Zasłużonym dla Warmii i Mazur” (1974)
  • Nagrodę Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki, indywidualną (1978)
  • Nagrodę Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki, zespołową (1982)
  • Złoty Krzyż Zasługi (1980)
  • Medal Komisji Edukacji Narodowej (1981)
  • Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (2002)
  • Nagrodę Prezydenta Olsztyna za całokształt twórczości (2002)
  • Nagrodę Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego za całokształt twórczości (2009)
  • Złoty Laur Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego (2012)
  • Odznakę Zasłużony dla Kultury Polskiej przyznaną przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2013) [3]
  • Nagroda Prezydenta Olsztyna w dziedzinie sztuk plastycznych im. Hieronima Skurpskiego (2014)

Multimedia

Przypisy

  1. Impresje olsztyńskie : mój Olsztyn według Aleksandra Wołosa, Olsztyn, Urząd Miasta Wydział Kultury, Promocji i Turystyki, [b.r], [teka].
  2. Tamże.
  3. Materiał na stronie olsztyn24.com [1]

Bibliografia

  1. Oracki, Tadeusz: Twórcy i działacze kultury w województwie olsztyńskim w latach 1945-1970 / Tadeusz Oracki. – Olsztyn : Ośrodek Badań Naukowych im. Wojciecha Kętrzyńskiego, 1975, s. 198-199.
  2. Słownik biograficzny profesorów Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie / [oprac. zespół aut. Maria Fafińska et al.]. - Olsztyn : Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, 2004. – S. 187.

Zobacz też