Ratusz w Kętrzynie

Z LEKSYKON KULTURY WARMII I MAZUR
Fot. z 1927 roku.
Źródło: T. Korowaj, E. Tyton: Rastenburg-Kętrzyn : takie było nasze miasto : Kętrzyn na dawnych widokówkach, Kętrzyn 2007, s. 128.
Fot. Mieczysław Kalski.
Fot. Mieczysław Kalski.

Zabytek architektury wzniesiony pod koniec XIX wieku.

Lokalizacja

Gmach został wybudowany na terenie Kętrzyna (niem. Rastenburg), przy ówczesnym placu Cesarza Wilhelma (niem. Kaiser Wilhelmplatz, obecnie plac Piłsudskiego).

Historia

Pierwszy, gotycki ratusz zbudowano w północnej części rynku starego miasta w 1370 roku. Ze względu na zły stan techniczny w latach 80-rych XVIII wieku dokonano jego rozbiórki Przez ponad sto lat burmistrz i rada miasta musieli wynajmować na swoją siedzibę kamienicę przy ul. Kościelnej 9 (obecnie teren wejścia do apteki przy ul. Daszyńskiego 1). Dopiero w latach 1885-1886, z inicjatywy burmistrza Wiewiórowskiego, wybudowano nowy ratusz przy tzw. Chłopskim Przedmieściu. Budowę, według projektu berlińskiego architekta Karla Hoffmanna, realizowała firma mistrza ciesielskiego Heinricha Modrickera. Uroczyste otwarcie gmachu nastąpiło 30 grudnia 1886 roku. Oprócz dwóch dużych sal na posiedzenia rady i komisji, znajdowały się tam biura, kasy, posterunek policji (w piwnicach), mieszkania burmistrza i odźwiernego. W 1899 roku w wyniku pożaru ratusz uległ częściowo zniszczeniu. W kolejnych latach odbudowano go jednak w pierwotnym kształcie. W połowie lat 30-tych budynek przeszedł poważny remont i modernizację, uzyskując obecną bryłę. Do 1997 roku gmach ten był nieprzerwanie siedzibą władz miasta. Później umieszczono w nim Urząd Stanu Cywilnego oraz Punktu Informacji Turystycznej i Promocji. Po przeprowadzeniu gruntownego remontu i modernizacji budynku władze Kętrzyna powróciły do niego na początku 2014 roku.

Opis

Neogotycki budynek ratusza usytuowano w południowo-wschodniej części placu. Wzniesiono go na planie zbliżonym do kwadratu z licowanej, czerwonej cegły, na kamiennym cokole. Ten trzykondygnacyjny budynek z użytkowym poddaszem posiada urozmaiconą bryłę. Wejście główne znajduje się od strony południa i poprzedzone jest kamiennymi schodami. Posiada też stylizowany portal sklepiony krzyżowo i zamknięty łukiem pełnym wspartym na ceglanym filarze. Płytki ryzalit środkowy, w którym wejście się znajduje, zwieńczony został ośmioboczną wieżą zegarową przykrytą kopulastym hełmem z latarnią i iglicą na szczycie. W elewacji wschodniej wejście poprzedzone jest niewielkim przedsionkiem zwieńczonym krenelażem. Zamurowane obecnie wejście w elewacji południowej znajdowało się w dostawionej ośmiobocznej stylizowanej baszcie z blankami. Również w ośmiobocznej baszcie pokrytej hełmem z iglicą jest wejście w elewacji zachodniej. Budynek zdobi szereg elementów dekoracyjnych, m.in. pojedyncze, podwójne i potrójne okna (zamknięte prosto, łukiem odcinkowym lub łukiem pełnym) w ozdobnych tynkowanych opaskach, gzymsy opaskowe, metalowe elementy dekorujące szczyty dachu. W basztach znajdują się wąskie okna i płyciny, przypominające otwory strzelnicze.

Ciekawostki

Bibliografia

  1. Korowaj, Tadeusz: Rastenburg/Kętrzyn : dzieje miasta / Tadeusz Korowaj. – Kętrzyn : Tadeusz Korowaj, 2012. – S. 67-70.
  2. Korowaj, Tadeusz: Rastenburg/Kętrzyn : przewodnik historyczny po mieście / Tadeusz Korowaj. – Kętrzyn : Tadeusz Korowaj, 2005. – S. 82-83.
  3. Swat, Tadeusz: Dzieje Kętrzyna. / Tadeusz Swat // W: Kętrzyn : z dziejów miasta i okolic. Red. Aniela Bałanda [et al.]. – Olsztyn : Pojezierze, 1978. S. 69-110.

Zobacz też

  • Ratusz, materiał zamieszczony na stroni internetowej www.it.ketrzyn.pl [dostęp 13.02.2014 r.]