Pomnik Mikołaja Kopernika w Olsztynie

Z LEKSYKON KULTURY WARMII I MAZUR

Olsztyński monument, poświęcony postaci kanonika warmińskiego, lekarza, wielkiego astronoma, administratora miasta, Mikołaja Kopernika (1473-1543), wykonany przez olsztyńską rzeźbiarkę, Urszulę Szmyt.

Opis

Rzeźba z brązu przedstawia Kopernika w pozycji siedzącej, patrzącego w górę – jakby obserwował niebo, zwróconego w stronę zamku – dawnej siedzibie kanoników warmińskich i miejscu, skąd sprawował funkcję administratora dóbr kapituły warmińskiej. Astronoma ukazano w tradycyjny sposób: z długimi, sięgającymi ramion włosami w puklach, ubranego w długi płaszcz z obfitym futrzanym kołnierzem i półdługimi rękawami, okrywający sutannę. W dłoniach Kopernika umieszczono astrolabium[1], pomiarowy przyrząd astronomiczny, pomocny w wyznaczaniu położenia ciał niebieskich, oraz zwój papieru. Sylwetka astronoma jest wielkości naturalnej. Postać umieszczono na ceglanej „ławce” z marmurowym siedzeniem. Na ceglanej podstawie zamontowana jest tabliczka z notą identyfikującą.
Oryginalna forma rzeźby pozwala chętnym usiąść obok Kopernika, dzięki temu pomnik stanowi popularną atrakcję turystyczną.

Lokalizacja

Pomnik jest usytuowany na ul. Zamkowej, tuż obok kościoła ewangelicko-augsburskiego pw. Chrystusa Zbawiciela, kilkadziesiąt metrów od głównej bramy Muzeum Warmii i Mazur.

Historia

Rzeźba została wykonana w Centrum rzeźby Polskiej w Wrońsku – jej autorką jest olsztyńska rzeźbiarka, Urszula Szmyt[2]. Monument odsłonięto w październiku 2003 r., w ramach obchodów 650-tej rocznicy założenia Olsztyna.

Ciekawostki

W sprawie lokalizacji pomnika zorganizowano debatę publiczną.

Przypisy

  1. Zrekonstruowany instrument Kopernika znajduje się w olsztyńskim Planetarium oraz Muzeum Warmii i Mazur, oryginał – wykonany z drewna jodłowego – nie zachował się.
  2. Projekt artystki został wybrany w ramach konkursu na olsztyński pomnik atronoma.

Bibliografia

  1. Adamowicz, Grzegorz: Odkryj Olsztyn – miasto Mikołaja Kopernika / tekst: Grzegorz Adamowicz na podstawie opracowania Jerzego Sikorskiego, redakcja: Hanna Królikowska, Olga Strzelec. – Olsztyn: Urząd Miasta Olsztyn, [2009]. – S. [13].
  2. (grok): Astronom z brązu : na murku pod zamkiem przysiadł Mikołaj Kopernik / (grok) // „Gazeta Współczesna”. - 2003, nr 215, s. 4.
  3. Paździorko, Radosław: Ławeczka dla astronoma : gdzie powinien stanąć pomnik Kopernika / Radosław Paździorko // „Gazeta Olsztyńska”. - 2003, nr 42, s. 14.