Pałac w Jankowie

Z LEKSYKON KULTURY WARMII I MAZUR

Zabytek architektury wzniesiony pod koniec XVIII wieku.

Lokalizacja

Pałac został wybudowany w południowej części wsi Jankowo (niem. Jankendorf), w środkowej części dawnego zespołu, pomiędzy parkiem a kompleksem gospodarczym. Wieś położona jest w powiecie elbląskim, w gminie Rychliki.

Historia

Dobra okalające pałac (około 885 hektarów) od 1626 roku do połowy wieku XIX znajdowały się w posiadaniu rodu Finckensteinów. W latach 1719-1736 jako właściciel jest tu wymieniany hrabia Friedrich Reinhold Finck von Finckenstein, natomiast w 1785 roku – hrabia Karl Friedrich von Finckenstein. Z tego okresu pochodzi pałac (około 1793 roku). Około połowy XIX wieku majątek, poprzez koligacje rodzinne, znalazł się w posiadaniu rodu von Reibnitz z Kiersyt. W 1870 roku pałac został przebudowany. Dodano wówczas eklektyczne detale architektoniczne i podwyższono boczne skrzydła. Na przełomie 1878-1879 roku Johann Larass zaprojektował w otoczeniu pałacu park krajobrazowy. Rodzina von Reibnitz wymieniana tu była jeszcze w 1889 roku. Z tej rodziny pochodziła właścicielka dóbr w latach 1903-1932 Valeska von Kobyliński. Ostatnim dziedzicem Jankowa przed 1945 rokiem, był major von Kobyliński-Korbsdorf. Po drugiej wojnie światowej w pałacu przez jakiś czas stacjonowali żołnierze radzieccy. Następnie zorganizowano tu biura i mieszkania pracowników Państwowego Gospodarstwa Rolnego, utworzonego na obszarze majątku ziemskiego. Po likwidacji zakładu rolnego w 1990 roku budynek został opuszczony. Obecnie jest własnością prywatną.

Opis

Pałac został wybudowany w stylu barokowym. W drugiej połowie XIX wieku przebudowano go w stylu eklektycznym. Budowlę wzniesiono na rzucie prostokąta i posadowiono na płaskiej półce, podkreślonej od północy sztuczną skarpą. Korpus jest jednokondygnacyjny, przykryty dachem mansardowym. Po obu stronach budynku wyodrębnione zostały dwukondygnacyjne ryzality, mocno wysunięte od frontu, zwieńczone trójkątnymi szczytami. Wejście główne prowadzi przez ażurową, żeliwną werandę (późniejszą) z kolumnami przyściennymi. Od strony elewacji parkowej znajduje się duży taras z kamienną balustradą i zejściem do ogrodu. Całość ozdobiona została bogatym detalem architektonicznym. We wnętrzu zachowały ozdobne drewniane schody, piece, kominki i sztukaterie noszące cechy secesji.

Ciekawostki

  • W 1938 roku w pałacu odbył się głośny ślub Renaty von Kobylinski z hrabią Eberhardem Dohną (niem. Eberhard III zu Dohna) z posiadłości Waldburg-Capustigall, położonej nieopodal Królewca (obecnie nie istniejący).

Bibliografia

  1. Jackiewicz-Garniec, Małgorzata: Pałace i dwory dawnych Prus Wschodnich : dobra utracone czy ocalone? / Małgorzata Jackiewicz-Garniec, Mirosław Garniec. – Olsztyn : Studio Wydawnicze Arta Mirosław Garniec, 2001. - S. 45-47.
  2. Słodownik, Lech: Rychliki : 700-lecie (1310-2010) z dziejów wsi i okolic / Lech Słodownik. - Rychliki : Urząd Gminy, 2010. - S. 54-55.

Zobacz też