Dwór w Kierpajnach Wielkich

Z LEKSYKON KULTURY WARMII I MAZUR
Dwór po remoncie. 2015 r.
Źródło: Archiwum Krzysztofa Kisiela
Dwór po remoncie. 2015 r.
Źródło: Archiwum Krzysztofa Kisiela
Dwór przed remontem
Źródło: Archiwum Krzysztofa Kisiela
Południowa część
Źródło: Archiwum Krzysztofa Kisiela

Zabytek architektury z XVIII w.

Lokalizacja

Zespół folwarku z dworem i parkiem w Kierpajnach Wielkich. Majątek o bardzo starym pochodzeniu. Były to dobra rycerskie nadane w 1280 roku, w posiadaniu rodzin szlacheckich, także polskich znajdował się do 1945 r.

Opis

Dwór usytuowany w części środkowej założenia. Jego zróżnicowana bryła świadczy o rozbudowach i przekształceniach na przestrzeni dziejów. Najstarsza część, bliższa drogi pochodzi z końca XVIII wieku, parterowa, przykryta wysokim dachem mansardowym z płytkim , dwukondygnacyjnym, ryzalitem frontowym zwieńczonym barokowym szczytem. Ryzalit poprzedza duża, drewniana, ozdobna weranda. Do tej części dobudowana prawdopodobnie na przełomie XIX i XX wieku., większa, dwukondygnacyjna, przykryta dachem dwuspadowym, z elewacjami zdobionymi klasycystycznym detalem architektonicznym. We wnętrzu zachowany jedynie częściowo dawny układ, duża sień, klatka schodowa, w pomieszczeniach na parterze ozdobne sufity z bogatymi sztukateriami o ornamentyce roślinnej. Wśród dobrze zachowanych zabudowań podwórza gospodarczego wyróżnia się stajnia z wozownią, o ciekawej architekturze, sygnaturka krytą gontem, z datą 1858 r. W dawnym parku zachowały się okazy starodrzewu, w pobliżu dworu dwa piękne kilkudziesięcioletnie żywotniki.

Na przełomie XIX i XX wieku był własnością rodziny baronów von Buhl, obejmował 258 ha ziemi. Z dawnego założenia zachował się dobrze dwór, park, zabudowania podwórza gospodarczego oraz usytuowane wzdłuż drogi domy pracowników folwarcznych.

Na terenie parku w 1982 r. wzniesiono kaplicę.

Po 1945 roku na obszarze majątku utworzono państwowe gospodarstwo rolne, dwór zaadaptowano na kilka mieszkań pracowniczych. Dwór wpisany jest do rejestru zabytków. W 2015 roku dwór przeszedł gruntowny remont konserwatorski.

Bibliografia

  1. Informacje nadesłane przez Krzysztofa Kisiela.
  2. https://pl.wikipedia.org/wiki/Kierpajny_Wielkie