Stanisław Żyrek

Z LEKSYKON KULTURY WARMII I MAZUR
Źródło: [1]
(1936- ) – rzeźbiarz ludowy

Biografia

Urodził się 5 maja 1936 r. we wsi Gawroniec k. Bydgoszczy w rodzinie wielodzietnej Anieli i Wojciecha Żyrków. Wraz z rodziną przebywał w obozie w Potulicach. Po wojnie ukończył szkołę podstawową, następnie ogólnokształcącą w 1955 r. Od 1966 roku na rencie. Mieszka w Prabutach, które do 1975 r. znajdowało się w obrębie województwa olsztyńskiego, w latach 1975-1998 woj. elbląskiego. Obecnie woj. pomorskie. Żonaty, dwie córki.

Twórczość

Długotrwała choroba uniemożliwiła mu dalszą naukę, ale była powodem zainteresowania się działalnością rzeźbiarską. Rzeźbi w drewnie od 1960 roku. Głównie są to postacie, obrazujące życie ludzkie i trud pracy na roli, dzieje historii Polski. Wykonuje też rzeźby sakralne. Jedna z jego prac została podarowana papieżowi Janowi Pawłowi II. W twórczości był samoukiem, ale swoją wiedzę przekazywał innym. Obecnie tworzy w ośrodku rzeźby ludowej w Prabutach. W latach 70-tych XX wieku współpracował z olsztyńską Cepelią. Od 1975 r. należy do Stowarzyszenia Twórców Ludowych.

Wystawy

Stanisław Żyrek brał udział w wielu imprezach, wystawach i plenerach rzeźbiarskich. Między innymi kilkakrotnie w: Olsztynie, Olsztynku, Iławie, Sopocie, Lublinie, Warszawie, Krakowie. Również za granicą w: Glasgow (Wielka Brytania), Zurychu (Szwajcaria), Lille (Francja), Chicago (Stany Zjednoczone) , Leningrad (Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich). Jego prace znajdują się w muzeach w Kwidzynie, Malborku, Warszawie, Lublinie, Toruniu oraz Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie, Muzeum Budownictwa Ludowego w Olsztynku.

Odznaczenia i nagrody

Rzeźbiarz jest laureatem wielu konkursów i przeglądów. Najważniejsze odznaczenia:

  • 1974 – Medal 30-lecia Polski Ludowej
  • 1979 – Srebrny Krzyż Zasługi
  • 1997 – Odznaka Zasłużony Działacz Kultury
  • 2003 - Za zasługi dla twórczości ludowej
  • 2003 - Złoty Krzyż Zasługi
  • 2004 – Nagroda Starosty Powiatu Kwidzyńskiego


Bibliografia

  1. Ankieta personalna twórcy ludowego, Archiwum Centrum Edukacji i Inicjatyw Kulturalnych w Olsztynie, Sygn, 29/405
  2. Żyrek,Stanisław: Życiorys, Archiwum Centrum Edukacji i Inicjatyw Kulturalnych w Olsztynie, Sygn, 29/405