Jacek Marczyński
(1936-2013) - magister ekonomii, wieloletni dyrektor Przedsiębiorstwa Rozpowszechniania Filmów
Spis treści
Nauka
Urodził się 9 sierpnia 1936 r. w Lublinie, w rodzinie nauczycielskiej, najstarszy syn Bronisława Marczyńskiego.
Dzieciństwo spędził w Trościańcu na Wołyniu; okupację w Kraśniku. Do Olsztyna przyjechał w sierpniu 1945 r. Był uczniem Szkoły Ogólnokształcącej Męskiej Stopnia Podstawowego nr 2 Olsztynie. Od roku 1950 kontynuował naukę w klasie ósmej w 11-letniej Szkole Ogólnokształcącej Nr 1 w Olsztynie, którą przerwał z powodu trudności finansowych rodziców. Za odmowę współpracy z Urzędem Bezpieczeństwa, jego ojciec Bronisław Marczyński był systemowo łamany przez „bezpieczeństwo”, psychicznie nękany, zwalniany z pracy lub systematycznie przenoszony na niżej płatne stanowiska.
Mając 16 lat, już pracował jako robotnik fizyczny w Spółdzielni Budowlanej Warmia, następnie w Betoniarni OPBP Olsztyn na terenie Kortowa. Wykształcenie średnie i maturę uzyskał w 1957 r., w Liceum Ogólnokształcącym dla Pracujących w Olsztynie.
Studia ukończył na Wydziale Ekonomiki Produkcji Uniwersytetu Gdańskiego, uzyskując w 1972 roku tytuł magistra.
Okręgowe Przedsiębiorstwo Rozpowszechniania Filmów - dyrektor
- Dyrektor Wojewódzkiego Zarządu Kin w Olsztynie od dnia 1.07.1974 r.
- Dyrektor Okręgowego Przedsiębiorstwa Rozpowszechniania Filmów w Olsztynie od dnia 1.01.1976 r.
Jacek Marczyński był szóstym, od 1945 r., dyrektorem kierującym pracą olsztyńskiej kinematografii Ustępujący z funkcji dyrektora, urzędujący od 1 lipca 1961 r., inż. Bolesław Benedyczak przekazał dnia 1 lipca 1974 r. Jackowi Marczyńskiemu kierownictwo w Wojewódzkim Zarządzie Kin w Olsztynie.
Po reformie administracyjnej z 1 czerwca 1975 roku, w wyniku której dokonano podziału kraju na 49 województw, pojawiła się konieczność reorganizacji Wojewódzkich Zarządów Kin w Polsce. Minister Kultury i Sztuki zobowiązał Dyrektora WZKin Olsztyn, w osobie Jacka Marczyńskiego, do zorganizowania i uruchomienia z dniem 01.01.1976 roku Przedsiębiorstwa Państwowego o nazwie Okręgowe Przedsiębiorstwo Rozpowszechniania Filmów w Olsztynie, z siedzibą ul. Dąbrowszczaków 2.
Utworzono przedsiębiorstwo OPRF Olsztyn, które w 1976 roku nadzorowało pracę 107 kin w trzech województwach: olsztyńskim, ostrołęckim i ciechanowskim. Do zadań nowo powołanej jednostki należało rozpowszechnianie filmów, upowszechnianie kultury filmowej, administrowanie siecią kin i rejonowych filmotek filmów oświatowych oraz prowadzenie działalności remontowej kin oraz aparatury kinotechnicznej na terenie trzech województw.
W okresie sprawowania funkcji Dyrektora OPRF przez Jacka Marczyńskiego, większość kin w byłych miastach powiatowych oraz wszystkie kina wiejskie poddano remontom, wyposażając je w nowsze urządzenia kinotechniczne i nagłaśniające. Podejmowano zadania inwestycyjne takie jak: budowa filmotek, konserwatorni kopii filmowych i warsztatów kinotechnicznych z zapleczem socjalnym dla załogi. Rozbudowano również sieć kin m.in. w Sępopolu, Pieckach, Morągu i Olsztynie.
Współpraca z architektem Szczepanem Baumem
Dyrektor Jacek Marczyński przez cały okres budowy „Kina Kopernik” w Olsztynie, od 1974 r. do 1983 r., współpracował z architektem Szczepanem Baumem, z którym uzgadniał szczegóły inwestycji. Wspólnie pracowali nad planami budowy „Kina Narie” w Morągu oraz koncepcją wielofunkcyjnego obiektu kulturalnego, jaki po zakończeniu prac w Morągu miał powstać w olsztyńskich Jarotach. Po zakończeniu pracy w OPRF, Jacek Marczyński otrzymał od prof. Szczepana Bauma, projektanta olsztyńskiego „Kina Kopernik” list zatytułowany „Drogi Jacku!”, pochodzący z 11 listopada 1988 roku. „Piszę ten list, choć wymieniliśmy pierwsze myśli w rozmowie telefonicznej, na gorąco jednak i trochę powierzchownie. Teraz więc chciałbym w pełniejszy sposób wyrazić swoje odczucia. Cała sprawa Twojego odejścia była dla nas takim zaskoczeniem, że graniczyła prawie z szokiem” – pisze prof. Baum. Autor listu przewidział, że „obiekt wielofunkcyjny na Jarotach, choć tak dobrze przyjęty i oceniany w Urzędzie Wojewódzkim, i nie tylko on zresztą, bo w ogóle cała działalność OPRF-u będzie teraz pogrzebana. …Chcielibyśmy jednak, oprócz biadolenia, przede wszystkim, i to jest zasadniczy cel tego listu – podziękować Ci serdecznie za wieloletnią (ile to już? – będzie chyba 12 lat) wspaniałą i owocną współpracą. Niełatwo o tak znakomitego, otwartego na twórcze propozycje, rozumiejącego w lot problemy architektoniczne-inwestora i mecenasa. Jeszcze raz więc przyjmij ode mnie i od Andrzeja serdeczne podziękowania, szczere życzenia zdrowia, wszelkiej pomyślności w życiu osobistym oraz symbolicznie tą drogą mocny uścisk dłoni – Szczepan”.
Mgr Jacek Marczyński pełnił funkcję Dyrektora OPRF-u do dnia 30 września 1988 roku, kiedy złożył rezygnację z zajmowanego stanowiska. Był jedynym Naczelnym Dyrektorem państwowego przedsiębiorstwa, które w historii swojego istnienia funkcjonowało pod nazwą Okręgowe Przedsiębiorstwo Rozpowszechniania Filmów w Olsztynie.
Warmińsko-Mazurskie Zrzeszenie Przewoźników Drogowych
Jacek Marczyński należał do organizatorów i założycieli Warmińsko-Mazurskiego Zrzeszenia Przewoźników Drogowych w Olsztynie pełniąc od 1 marca 1995 roku funkcję dyrektora biura W-MZPD. Był aktywnym propagatorem transportu na Warmii i Mazurach. Współuczestniczył w wielu przedsięwzięciach, akcjach, zjazdach i konferencjach, które służyły rozwiązywaniu trudnych problemów przewoźników drogowych. Szczególnie dbał o prestiż Warmińsko-Mazurskiego Zrzeszenia Przewoźników Drogowych w Olsztynie i Zrzeszenia Międzynarodowych Przewoźników Drogowych w Polsce. Był wielkim orędownikiem współpracy tych organizacji dla dobra polskiego transportu. Uhonorowany wieloma odznaczeniami, wśród których cenił sobie bardzo "Zasłużony dla ZMPD w Polsce".
Zmarł nagle 9 października 2013 r.
Pochowany jest na Cmentarzu Komunalnym w Olsztynie przy ul. Poprzecznej.
Opinia
Bogumił Osiński, wieloletni współpracownik Dyrektora Olsztyńskiego OPRF Jacka Marczyńskiego, wtedy specjalista ds. kin studyjnych, tak wspominał tę współpracę: „Jacek Marczyński był szefem niezwykle wymagającym nie tylko od pracowników, ale i od siebie. Od samego początku postawił sobie za cel budowę nowych i modernizację dość mocno zaniedbanych w owym czasie istniejących kin. Gdzie się tylko dało walczył o środki na budowę, remont i zakup nowoczesnego sprzętu projekcyjnego i nagłośnienia. Priorytetem były powstające wówczas kina studyjne, które miały za zadanie prezentację filmów o wysokich walorach artystycznych, organizowanie spotkań z twórcami filmowymi. Jacek kochał polskie kino, kochał artystów. To za Jego dyrekcji odbywały się liczne premiery, na które zapraszano aktorów i reżyserów. Miałem zaszczyt i przyjemność prowadzić te spotkania. Ileż to kin odwiedziliśmy z Wacławem Kowalskim odtwórcą pamiętnej roli Pawlaka, ile kilometrów przemierzyliśmy z Mają Komorowską i wieloma innymi ikonami polskiego kina, nie potrafię powiedzieć. Pamiętam… jak kiedyś, wracając czarną dyrektorską „wołgą” użyczoną przez dyrektora Marczyńskiego na zakończenie późno nocnej podróży z jakiegoś kina, Maja Komorowska powiedziała…. „cieszę się, że ma pan tak wspaniałego szefa, który kocha polskie kino! dba o te kina, które odwiedzamy! To taki Kazimierz Wielki, zastał kinematografię drewnianą, a zostawi murowaną!”. Nie ma dziś olsztyńskiego „Kopernika”, o którego najpierw Jacek Marczyński długo walczył, a później regularnie doglądał budowy, nie ma z taką troską i poświęceniem modernizowanych małych kin, nie ma Jacka… pozostały fotografie i wspomnienia, że był ktoś, kto wierzył w magię kina!
Odznaczenia
- „Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski” - 1984 r.,
- „Złoty Krzyż Zasługi” - 1975 r.,
- Złota Odznaka Honorowa „Zasłużony dla Warmii i Mazur”.
