Ołtarz główny w Bazylice w Dobrym Mieście - Historia wersji

Arom2001 o 13:31, 16 gru 2013

2013-12-16T13:31:31Z

Arom2001 o 17:12, 29 lis 2013

2013-11-29T17:12:46Z

Arom2001: Utworzył nową stronę „Źródło: M. Smoliński, Rzeźbiarz Jan Chrystian Schmidt, Olsztyn 2006, s. 291. Barokowy zabytek sakralny…”

2013-11-29T17:12:00Z

Utworzył nową stronę „thumb|right|200px|Źródło: M. Smoliński, Rzeźbiarz Jan Chrystian Schmidt, Olsztyn 2006, s. 291. Barokowy zabytek sakralny…”

Nowa strona

[[Image: oltarz glowny_dobre miasto.jpg|thumb|right|200px|Źródło: M. Smoliński, Rzeźbiarz Jan Chrystian Schmidt, Olsztyn 2006, s. 291.]]

Barokowy zabytek sakralny stanowiący element wyposażenia [[Bazylika Najświętszego Zbawiciela i Wszystkich Świętych w Dobrym Mieście|Bazyliki Najświętszego Zbawiciela i Wszystkich Świętych w Dobrym Mieście]].

==Historia==
Ołtarz powstał po 1743 roku, z tego okresu pochodzą bowiem informacje o modelu dzieła. Złocenia wykonano dopiero w 1747 roku. Był pierwszym z grupy ołtarzy głównych fundowanych w ważniejszych kościołach diecezji przez biskupa warmińskiego [[Adam Stanisław Grabowski|Adama Stanisława Grabowskiego]], który też konsekrował obiekt 24 marca 1748 roku. Głównym architektem ołtarza był działający najpierw w Dreźnie, a następnie w Krakowie, włoski artysta Franciszek Placidi. Model ołtarza nadesłał on w 1940 roku do Warszawy z zamiarem zbudowania go we Fromborku. Na potrzeby świątyni fromborskiej powstał nowy model w 1945 roku.

==Opis==
Ołtarz znajduje się w prezbiterium i zamyka nawę główna kościoła. W swojej formie jest bliźniaczo podobny do ołtarza w [[Bazylika Archikatedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Andrzeja we Fromborku |katedrze fromborskiej]]. Wykonany jest z drewna, choć imituje nastawę marmurową. Ołtarz dobromiejski jest typowym przykładem zastosowania XVIII-wiecznego schematu budowy: jednokondygnacyjny, przestrzenny, na planie zbliżonym do elipsy, wsparty na czterech kolumnach i filarach, z bogatymi gzymsami, monumentalnym obrazem i niewielkim zwieńczeniem. Zdobią go rzeźby św. Wojciecha i św. Stanisława - głównych patronów Polski i świętych biskupów męczenników. Rzeźby pochodzą z warsztatu [[Krzysztof Perwanger|Krzysztofa Perwangera]], autora licznych prac występujących na terenie diecezji warmińskiej. Na dekorację składają się też mniejsze elementy, w tym dwa anioły umieszczone na zewnętrznie wywiniętych wolutach. Centralną część ołtarza zdobią obrazy wykonane w Wiedniu w stylu manieryzmu włoskiego: „Adoracja Trójcy Świętej” oraz będący zwieńczeniem kompozycji – owalny obraz „Przemienienie Pańskie na Górze Tabor”. Stylistyka wykonania ołtarza zaczerpnięta została ze środowiska warszawskiego, gdzie znane były dzieła zgodne z wprowadzonym do Polski przez Baltazara Fontanę, rzymskim dojrzałym barokiem. Kolumienki i płyciny na cokole są marmoryzowane w kolorze porfiru. Pozostała całość konstrukcji ołtarza została po 1945 roku pomalowana na czarno. Wyrazista dekoracja figuralna została grubo pozłocona.

==Ciekawostki==
*Zweryfikowano, jako zbyt daleko idącą, tezę, iż ołtarz w Dobrym Mieście wzorowany był na ołtarzu głównym katedry na Wawelu. W sprostowaniach podaje się, że warmiński ołtarz ma z ołtarzem wawelskim wspólną jedynie ogólną zasadę struktury kolumnowej.
*Po przekazaniu pierwszego modelu ołtarza do świątyni w Dobrym Mieście, kanonicy fromborscy podjęli decyzję o zamówieniu projektu takiego samego dzieła, jednak „marmurowego, godniejszego i nieporównanie kosztowniejszego”.<ref>Jan Obłąk, Kontakty między kapitułą warmińską a rzeźbiarzami w Dębniku w sprawie ołtarza marmurowego, „Biuletyn Historii Sztuki”, T. 18 (1956), s. 295.</ref>

==Bibliografia==
#''Dobre Miasto : Bazylika Najświętszego Zbawiciela i Wszystkich Świętych''. - Wrocław : Wydawnictwo AGA, 2006. - S. 17.
#Smoliński, Mariusz: ''Rzeźbiarz Jan Chrystian Schmidt. Rola Warmii jako prowincji artystycznej w XVIII wieku'' / Mariusz Smoliński. - Olsztyn : OBN, 2006. - S. 150.
#Rzempołuch, Andrzej: ''Zespół kolegiacki w Dobrym Mieście'' / A. Rzempołuch. - Olsztyn : Warmińskie Wydawnictwo Diecezjalne, 1989.

==Przypisy==
<references/>

[[Category:Rzemiosło artystyczne]]
[[Category:Rzeźba]]
[[Category:Malarstwo]]
[[Category:Historia kultury]]
[[Category:Powiat olsztyński]]
[[Category:1701-1800]]

← poprzednia wersja		Wersja z 17:12, 29 lis 2013
Linia 1:		Linia 1:
−	[[Image: oltarz glowny_dobre miasto.jpg\|thumb\|right\|200px\|Źródło: M. Smoliński, Rzeźbiarz Jan Chrystian Schmidt, Olsztyn 2006, s. 291.]]	+	[[Image: oltarz glowny_dobre miasto.jpg\|thumb\|right\|200px\|Źródło: M. Smoliński, ''Rzeźbiarz Jan Chrystian Schmidt'', Olsztyn 2006, s. 291.]]

	Barokowy zabytek sakralny stanowiący element wyposażenia [[Bazylika Najświętszego Zbawiciela i Wszystkich Świętych w Dobrym Mieście\|Bazyliki Najświętszego Zbawiciela i Wszystkich Świętych w Dobrym Mieście]].		Barokowy zabytek sakralny stanowiący element wyposażenia [[Bazylika Najświętszego Zbawiciela i Wszystkich Świętych w Dobrym Mieście\|Bazyliki Najświętszego Zbawiciela i Wszystkich Świętych w Dobrym Mieście]].

@@ Linia 4: / Linia 4: @@
 ==Historia==
-Ołtarz powstał po 1743 roku, z tego okresu pochodzą bowiem informacje o modelu dzieła. Złocenia wykonano dopiero w 1747 roku. Był pierwszym z grupy ołtarzy głównych fundowanych w ważniejszych kościołach diecezji przez biskupa warmińskiego [[Adam Stanisław Grabowski|Adama Stanisława Grabowskiego]], który też konsekrował obiekt 24 marca 1748 roku. Głównym architektem ołtarza był działający najpierw w Dreźnie, a następnie w Krakowie, włoski artysta Franciszek Placidi. Model ołtarza nadesłał on w 1940 roku do Warszawy z zamiarem zbudowania go we Fromborku. Na potrzeby świątyni fromborskiej powstał nowy model w 1945 roku.
+Ołtarz powstał po 1743 roku, z tego okresu pochodzą bowiem informacje o modelu dzieła. Złocenia wykonano dopiero w 1747 roku. Był pierwszym z grupy ołtarzy głównych fundowanych w ważniejszych kościołach diecezji przez biskupa warmińskiego [[ewim:Adam Stanisław Grabowski|Adama Stanisława Grabowskiego]], który też konsekrował obiekt 24 marca 1748 roku. Głównym architektem ołtarza był działający najpierw w Dreźnie, a następnie w Krakowie, włoski artysta Franciszek Placidi. Model ołtarza nadesłał on w 1940 roku do Warszawy z zamiarem zbudowania go we Fromborku. Na potrzeby świątyni fromborskiej powstał nowy model w 1945 roku.
 ==Opis==