Monstrancja z kościoła pw. św. Mikołaja w Grzędzie - Historia wersji

Konrad o 08:34, 2 wrz 2015

2015-09-02T08:34:17Z

LPF: /* Zobacz też */

2014-07-28T06:42:49Z

‎Zobacz też

LPF o 06:42, 28 lip 2014

2014-07-28T06:42:38Z

Konrad o 08:00, 21 lip 2014

2014-07-21T08:00:11Z

Arom2001 o 12:42, 2 lut 2014

2014-02-02T12:42:00Z

Arom2001 o 11:34, 1 lut 2014

2014-02-01T11:34:22Z

Arom2001 o 11:31, 1 lut 2014

2014-02-01T11:31:09Z

Arom2001: Utworzył nową stronę „Źródło: ''Złotnictwo sakralne dominium warmińskiego'', Olsztyn 2006, s. 147. [[Image: monstr…”

2014-02-01T11:30:25Z

Utworzył nową stronę „thumb|right|200px|Źródło: ''Złotnictwo sakralne dominium warmińskiego'', Olsztyn 2006, s. 147. [[Image: monstr…”

Nowa strona

[[Image: monstrancja_kosciol mikolaja_grzeda_1.jpg|thumb|right|200px|Źródło: ''Złotnictwo sakralne dominium warmińskiego'', Olsztyn 2006, s. 147.]]
[[Image: monstrancja_kosciol mikolaja_grzeda_2.jpg|thumb|right|200px|Fot. Herbert Zink, 1938 rok.<br>Źródło: ''Prusy Wschodnie - dokumentacja historycznej prowincji'', Warszawa IS PAN, 2006, nr 56096.]]

XVII-wieczny zabytek sztuki sakralnej [[Kościół pw. św. Mikołaja w Grzędzie |z kościoła pw. św. Mikołaja w Grzędzie]].

==Historia==
Monstrancja wykonana została przez [[ewim:Michael Ruhnau|Michaela Ruhnau'a]] w latach 80-tych
XVII wieku podpisanego na kryzie stopy jako MR (litery wiązane, ujęte w owal). Inne zachowane znaki złotnicze wskazują na cech miejski [[ewim:Jeziorany|Jezioran]] oraz pruską cechę podatkową z lat 1809-1812 (orzeł). Pierwotnie znajdowała się w [[Kościół p.w. św. Macieja w Bisztynku| kościele parafialnym p.w. św. Macieja w Bisztynku]]. Prawdopodobnie pochodzi z fundacji [[ewim:Andrzej Möller |Andrzeja Möllera]] (Müllera), burmistrza [[ewim:Bisztynek|Bisztynka]], urzędującego w latach 1747-1774. Monstrancja została przeniesiona do [[ewim:Grzęda|Grzędy]]. Tam też częściowo została zniszczona podczas pożaru w listopadzie 1996 r.

==Opis==
Monstrancja została wykonana z kutego srebra i częściowo ze złota, metodą odlewania, kucia na zimno (repusowania), grawerowania, cyzelowania i fakturowania. Jej wymiary to: wysokość - 49,5 cm, stopa - 21 x 16,5 cm, szerokość części górnej - 29,5 cm. Obiekt waży 1850 gram.

==Charakterystyka==
Zabytek należy do cennych przykładów sztuki złotniczej okresu baroku, wyróżniającej się bogatym stylem dekorowania, także o charakterze rokokowym. Podstawę monstrancji stanowi stopa, w kształcie owalu, składającego się z ośmiu wypukłych liści, oddzielonych wrębami. Każdy z nich ozdobiony jest grawerowanymi wzorami naturalistycznymi: ornamentem z dużych kwiatów irysa, chińskiej róży, tulipana, narcyza, ostu, słonecznika i cesarskiej korony. Rośliny osadzone są na krótkich łodyżkach i zwrócone kwiatonami w dół. Po dwóch stronach trzonu znajdują się esowato wygięte ramiona, a na nich klęczące uskrzydlone aniołki adorujące Chrystusa eucharystycznego. Figurki wykonane zostały z tej samej formy co główki aniołków na [[Krzyż relikwiarzowy z kościoła p.w. św. Mikołaja w Grzędzie|krzyżu relikwiarzowym z tegoż kościoła]]. Tuż przy trzonie umieszczono figurki św. Katarzyny i św. Mikołaja, zaś we wgłębieniach ramion rogi obfitości. Pośrodku trzonu widnieje nodus (zgrubienie) w formie gruszki, udekorowany czterema liśćmi. Element ten został odlany, co jest typowe dla sztuki [[ewim:Michael Ruhnau|Michaela Ruhnaua]]. U szczytu trzonu znajduje się gloria (ostensorium) z naprzemiennie prostymi i płomiennymi promieniami. Wewnątrz okrągłe miejsce na hostię (reservaculum) z gwieździstym otokiem. Pierwotnie glorię otaczał wieniec z winnej latorośli z gronami. Jej zachowany fragment widoczny jest jedynie w górnej części trzonu. W zwieńczeniu monstrancji widnieje Matka Boża z Dzieciątkiem w promienistej mandorli.

==Ciekawostki==
Niektóre opracowania sakralnej sztuki złotniczej na Warmii podają błędne autorstwo monstrancji. Niewłaściwie odczytane znaki złotnicze wynikają z mało precyzyjnego odbicia puncy. Zachowany znak przypisywano pierwotnie [[ewim:Michael Bartolomowicz|Michaelowi Bartolomowiczowi]], złotnikowi z [[ewim:Dobre Miasto|Dobrego Miasta]]. Jednak obrysy cech Bartolomowicza zasadniczo różnią się od cech [[ewim:Michael Ruhnau|Michaela Ruhnaua]]. U Michaela Bartolomowicza każda litera znajduje się w ostrym owalu, zaś obydwa owale są złączone. Natomiast u Michaela Ruhnaua litery M i R są wiązane w jednym owalnym polu.

==Bibliografia==
#Okulicz, Małgorzata: ''Złotnictwo sakralne dominium warmińskiego od połowy XIV do końca XVIII wieku: katalog wystawy'' / Małgorzata Okulicz. - Olsztyn : Muzeum Warmii i Mazur, 2006. – S. 146.
#Piskorska, Józefa: ''Złotnictwo sakralne na Warmii w okresie baroku. Cz. II, Ilustrowany katalog zachowanych dzieł'' / Józefa Piskorska. - Olsztyn : Warmińskie Wydawnictwo Diecezjalne, 2007. – S. 13, 48.

[[Category:Rzemiosło artystyczne]]
[[Category:Historia kultury]]
[[Category:Powiat bartoszycki]]
[[Category:1601-1700]]

← poprzednia wersja		Wersja z 08:34, 2 wrz 2015
Linia 1:		Linia 1:
−	~~[[Image: monstrancja_kosciol mikolaja_grzeda_1.jpg\|thumb\|right\|200px\|Źródło: ''Złotnictwo sakralne dominium warmińskiego'', Olsztyn 2006, s. 147.]]~~
−	[[Image: monstrancja_kosciol mikolaja_grzeda_2.jpg\|thumb\|right\|200px\|Fot. Herbert Zink, 1938 rok.<br>Źródło: ''Prusy Wschodnie - dokumentacja historycznej prowincji'', Warszawa IS PAN, 2006, nr 56096.]]

	XVII-wieczny zabytek sztuki sakralnej [[Kościół pw. św. Mikołaja w Grzędzie \|z kościoła pw. św. Mikołaja w Grzędzie]].		XVII-wieczny zabytek sztuki sakralnej [[Kościół pw. św. Mikołaja w Grzędzie \|z kościoła pw. św. Mikołaja w Grzędzie]].

@@ Linia 21: / Linia 21: @@
 *[[ewim:Michael Ruhnau|Michael Ruhnau]]
 *[[Kościół pw. św. Macieja Apostoła i Najdroższej Krwi Chrystusa w Bisztynku]]
-*[[ewim:Andrzej Möller |Andrzej Möllera]]
+*[[ewim:Andrzej Möller |Andrzej Möller]]
 *[[ewim:Michael Ruhnau|Michael Ruhnau]]
 *[[ewim:Michael Bartolomowicz|Michael Bartolomowicz]]

@@ Linia 16: / Linia 16: @@
 ==Ciekawostki==
 Niektóre opracowania sakralnej sztuki złotniczej na Warmii podają błędne autorstwo monstrancji. Niewłaściwie odczytane znaki złotnicze wynikają z mało precyzyjnego odbicia puncy. Zachowany znak przypisywano pierwotnie [[ewim:Michael Bartolomowicz|Michaelowi Bartolomowiczowi]], złotnikowi z [[ewim:Dobre Miasto|Dobrego Miasta]]. Jednak obrysy cech Bartolomowicza zasadniczo różnią się od cech  [[ewim:Michael Ruhnau|Michaela Ruhnaua]]. U Michaela Bartolomowicza każda litera znajduje się w ostrym owalu, zaś obydwa owale są złączone. Natomiast u Michaela Ruhnaua litery M i R są wiązane w jednym owalnym polu.
 ==Bibliografia==
@@ Linia 25: / Linia 34: @@
 [[Category:Historia kultury]]
 [[Category:Powiat bartoszycki]]
 [[Category:1601-1700]]

@@ Linia 12: / Linia 12: @@
 ==Charakterystyka==
-Zabytek należy do cennych przykładów sztuki złotniczej okresu baroku, wyróżniającej się bogatym stylem dekorowania, także o charakterze rokokowym. Podstawę monstrancji stanowi stopa, w kształcie owalu, składającego się z ośmiu wypukłych liści, oddzielonych wrębami. Każdy z nich ozdobiony jest grawerowanymi wzorami  naturalistycznymi:  ornamentem z dużych kwiatów irysa, chińskiej róży, tulipana, narcyza, ostu, słonecznika i cesarskiej korony. Rośliny osadzone są na krótkich łodyżkach i zwrócone kwiatonami w dół. Po dwóch stronach trzonu znajdują się esowato wygięte ramiona, a na nich klęczące uskrzydlone aniołki adorujące Chrystusa eucharystycznego. Figurki wykonane zostały z tej samej formy co główki aniołków na [[Krzyż relikwiarzowy z kościoła p.w. św. Mikołaja w Grzędzie|krzyżu relikwiarzowym z tegoż kościoła]]. Tuż przy trzonie umieszczono figurki św. Katarzyny i św. Mikołaja, zaś we wgłębieniach ramion rogi obfitości. Pośrodku trzonu widnieje nodus (zgrubienie) w formie gruszki, udekorowany czterema liśćmi. Element ten został odlany, co jest typowe dla sztuki [[ewim:Michael Ruhnau|Michaela Ruhnaua]]. U szczytu trzonu znajduje się gloria (ostensorium) z naprzemiennie prostymi i płomiennymi promieniami. Wewnątrz  okrągłe miejsce na hostię (reservaculum) z gwieździstym otokiem. Pierwotnie glorię otaczał wieniec z winnej latorośli z gronami. Jej zachowany fragment widoczny jest jedynie w górnej części trzonu. W zwieńczeniu monstrancji widnieje Matka Boża z Dzieciątkiem w promienistej mandorli.
+Zabytek należy do cennych przykładów sztuki złotniczej okresu baroku, wyróżniającej się bogatym stylem dekorowania, także o charakterze rokokowym. Podstawę monstrancji stanowi stopa, w kształcie owalu, składającego się z ośmiu wypukłych liści, oddzielonych wrębami. Każdy z nich ozdobiony jest grawerowanymi wzorami  naturalistycznymi:  ornamentem z dużych kwiatów irysa, chińskiej róży, tulipana, narcyza, ostu, słonecznika i cesarskiej korony. Rośliny osadzone są na krótkich łodyżkach i zwrócone kwiatonami w dół. Po dwóch stronach trzonu znajdują się esowato wygięte ramiona, a na nich klęczące uskrzydlone aniołki adorujące Chrystusa eucharystycznego. Figurki wykonane zostały z tej samej formy co główki aniołków na [[Krzyż relikwiarzowy z kościoła pw. św. Mikołaja w Grzędzie|krzyżu relikwiarzowym z tegoż kościoła]]. Tuż przy trzonie umieszczono figurki św. Katarzyny i św. Mikołaja, zaś we wgłębieniach ramion rogi obfitości. Pośrodku trzonu widnieje nodus (zgrubienie) w formie gruszki, udekorowany czterema liśćmi. Element ten został odlany, co jest typowe dla sztuki [[ewim:Michael Ruhnau|Michaela Ruhnaua]]. U szczytu trzonu znajduje się gloria (ostensorium) z naprzemiennie prostymi i płomiennymi promieniami. Wewnątrz  okrągłe miejsce na hostię (reservaculum) z gwieździstym otokiem. Pierwotnie glorię otaczał wieniec z winnej latorośli z gronami. Jej zachowany fragment widoczny jest jedynie w górnej części trzonu. W zwieńczeniu monstrancji widnieje Matka Boża z Dzieciątkiem w promienistej mandorli.
 ==Ciekawostki==

@@ Linia 6: / Linia 6: @@
 ==Historia==
 Monstrancja wykonana została przez [[ewim:Michael Ruhnau|Michaela Ruhnau'a]] w latach 80-tych
-XVII wieku podpisanego na kryzie stopy jako MR (litery wiązane, ujęte w owal). Inne zachowane znaki złotnicze wskazują na cech miejski [[ewim:Jeziorany|Jezioran]] oraz pruską cechę podatkową z lat 1809-1812 (orzeł). Pierwotnie znajdowała się w [[Kościół pw. św. Macieja w Bisztynku| kościele parafialnym pw. św. Macieja w Bisztynku]]. Prawdopodobnie pochodzi z fundacji [[ewim:Andrzej Möller |Andrzeja Möllera]] (Müllera), burmistrza [[ewim:Bisztynek|Bisztynka]], urzędującego w latach 1747-1774. Monstrancja została przeniesiona do [[ewim:Grzęda|Grzędy]]. Tam też częściowo została zniszczona podczas pożaru w listopadzie 1996 r.
+XVII wieku podpisanego na kryzie stopy jako MR (litery wiązane, ujęte w owal). Inne zachowane znaki złotnicze wskazują na cech miejski [[ewim:Jeziorany|Jezioran]] oraz pruską cechę podatkową z lat 1809-1812 (orzeł). Pierwotnie znajdowała się w [[Kościół pw. św. Macieja Apostoła i Najdroższej Krwi Chrystusa w Bisztynku| kościele parafialnym pw. św. Macieja w Bisztynku]]. Prawdopodobnie pochodzi z fundacji [[ewim:Andrzej Möller |Andrzeja Möllera]] (Müllera), burmistrza [[ewim:Bisztynek|Bisztynka]], urzędującego w latach 1747-1774. Monstrancja została przeniesiona do [[ewim:Grzęda|Grzędy]]. Tam też częściowo została zniszczona podczas pożaru w listopadzie 1996 r.
 ==Opis==